ന്യൂഡൽഹി: പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ താപനിലയിലുണ്ടാകുന്ന വ്യതിയാനങ്ങൾ ആഗോള കാലാവസ്ഥയെ സാരമായി ബാധിക്കുമെന്ന ആശങ്ക ശക്തമാകുന്നു. എൽ നിനോ പ്രതിഭാസം ശക്തിപ്രാപിക്കുന്ന സാഹചര്യമുണ്ടായാൽ ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ അസാധാരണമായ ചൂട്, കടുത്ത വരൾച്ച, അതിതീവ്ര മഴ, വെള്ളപ്പൊക്കം തുടങ്ങിയ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധികൾ രൂക്ഷമാകാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. സമുദ്രത്തിലെ താപനില വർധിക്കുന്നതിനൊപ്പം അന്തരീക്ഷത്തിലെ ചൂടും ഉയരുന്നത് കൃഷി, കുടിവെള്ള ലഭ്യത, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, പൊതുജനാരോഗ്യം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചേക്കും.
ലോക കാലാവസ്ഥാ സംഘടനയായ വേൾഡ് മെറ്റീരിയോളജിക്കൽ ഓർഗനൈസേഷൻ (WMO) ഉൾപ്പെടെയുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ഏജൻസികൾ എൽ നിനോ–സതേൺ ഓസിലേഷൻ (ENSO) പ്രതിഭാസത്തിലെ മാറ്റങ്ങൾ നിരീക്ഷിച്ചുവരികയാണ്. എൽ നിനോ ശക്തമായാൽ അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ പസഫിക് സമുദ്രത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങില്ല. ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, ഓസ്ട്രേലിയ, അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ മഴയുടെയും താപനിലയുടെയും സ്വാഭാവിക ക്രമത്തിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകാം.
ആഗോള താപനിലയിലെ അസാധാരണ വർധന വ്യക്തമാക്കുന്ന കാലാവസ്ഥാ ഭൂപടങ്ങൾ ശാസ്ത്രലോകത്ത് ചർച്ചയാകുകയാണ്. സാധാരണ താപനിലയേക്കാൾ കൂടുതൽ ചൂട് അനുഭവപ്പെടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഇത്തരം ഭൂപടങ്ങളിൽ ചുവപ്പ് നിറത്തിലാണ് അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. എന്നാൽ ഭൂപടത്തിലെ ചുവപ്പ് നിറം എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ഒരേ തോതിലുള്ള അപകടകരമായ ചൂട് അനുഭവപ്പെടുമെന്നതിന്റെ തെളിവല്ല.
കാലാവസ്ഥാ നിരീക്ഷകനായ റയാൻ മൗ പങ്കുവെച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്ന ഒരു ആഗോള താപനിലാ ഭൂപടത്തിൽ ഭൂമിയുടെ വലിയൊരു ഭാഗം ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നു. എൽ നിനോയുടെ സ്വാധീനത്തിൽ പല പ്രദേശങ്ങളിലും സാധാരണയേക്കാൾ ഉയർന്ന താപനില അനുഭവപ്പെടാമെന്ന ആശങ്കയാണ് ഇതിലൂടെ ഉയരുന്നത്.
എന്നാൽ ഇത്തരം കാലാവസ്ഥാ മാതൃകകളുടെ പ്രവചനങ്ങൾ അന്തിമ നിഗമനങ്ങളായി കണക്കാക്കാനാവില്ല. എൽ നിനോയുടെ ശക്തി, കാലാവധി, പ്രാദേശിക അന്തരീക്ഷ സാഹചര്യങ്ങൾ എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചായിരിക്കും യഥാർത്ഥ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ.
ഭൂമധ്യരേഖയോട് ചേർന്ന മധ്യ-കിഴക്കൻ പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ ഉപരിതല ജലത്തിന്റെ താപനില സാധാരണയേക്കാൾ ഉയരുന്ന പ്രതിഭാസമാണ് എൽ നിനോ. സമുദ്രവും അന്തരീക്ഷവും തമ്മിലുള്ള താപവിനിമയത്തിലും കാറ്റിന്റെ ഗതിയിലും ഉണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾ ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലെ കാലാവസ്ഥയെ സ്വാധീനിക്കുന്നു.
സാധാരണ സാഹചര്യങ്ങളിൽ പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ വ്യാപാരക്കാറ്റുകൾ ചൂടുള്ള ഉപരിതല ജലത്തെ പടിഞ്ഞാറോട്ട് നീക്കുന്നു. എന്നാൽ എൽ നിനോ സമയത്ത് ഈ കാറ്റുകൾ ദുർബലമാകുകയും ചൂടുള്ള ജലം മധ്യ-കിഴക്കൻ പസഫിക്കിലേക്ക് വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതോടെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ താപവിതരണത്തിലും മഴമേഘങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിലും മാറ്റങ്ങളുണ്ടാകുന്നു.
എൽ നിനോ സാധാരണയായി രണ്ട് മുതൽ ഏഴ് വർഷം വരെയുള്ള ഇടവേളകളിലാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. പലപ്പോഴും ഒമ്പത് മുതൽ പന്ത്രണ്ട് മാസം വരെ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഈ പ്രതിഭാസം ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ കൂടുതൽ കാലം തുടരുകയും ചെയ്യാം.
അതിശക്തമായ എൽ നിനോ സാഹചര്യങ്ങളെ വിശേഷിപ്പിക്കാൻ ചില കാലാവസ്ഥാ വിദഗ്ധർ ‘സൂപ്പർ എൽ നിനോ’ എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് ലോക കാലാവസ്ഥാ സംഘടനയുടെ ഔദ്യോഗിക വർഗീകരണത്തിലെ പ്രത്യേക വിഭാഗമല്ല.
ശക്തമായ എൽ നിനോ വർഷങ്ങളിൽ പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ ചില മേഖലകളിൽ സമുദ്രോപരിതല താപനില സാധാരണയേക്കാൾ ഗണ്യമായി ഉയരാറുണ്ട്. 1982–83, 1997–98, 2015–16 കാലഘട്ടങ്ങളിലെ എൽ നിനോ സംഭവങ്ങൾ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
കാലാവസ്ഥാ ഗവേഷകരായ സീക്ക് ഹൗസ്ഫാദർ, ലിയോൺ സൈമൺസ് തുടങ്ങിയവർ ആഗോള താപനിലയിലെയും സമുദ്രത്തിലെ താപശേഖരത്തിലെയും മാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച് നിരന്തരം പഠനങ്ങളും നിരീക്ഷണങ്ങളും പങ്കുവെക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ നിലവിലെ എൽ നിനോ ചരിത്രത്തിലെ എല്ലാ റെക്കോർഡുകളും മറികടന്നുവെന്ന അവകാശവാദം സ്ഥിരീകരിച്ച അളവുകളും ഔദ്യോഗിക റിപ്പോർട്ടുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കി മാത്രമേ വിലയിരുത്താനാകൂ.
എൽ നിനോയുടെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ സവിശേഷത ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്തമായ കാലാവസ്ഥാ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുമെന്നതാണ്.
ഓസ്ട്രേലിയയുടെയും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെയും ചില ഭാഗങ്ങളിൽ മഴ കുറയാനും വരൾച്ചയും കാട്ടുതീ ഭീഷണിയും വർധിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്. അതേസമയം തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ചില മേഖലകളിൽ അതിശക്തമായ മഴയും വെള്ളപ്പൊക്കവും ഉണ്ടാകാം. ആഫ്രിക്കയിലെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിലും മഴയുടെ അളവിൽ വലിയ വ്യതിയാനങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടാം.
ഇന്ത്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം എൽ നിനോ പ്രധാനമായും തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ കാലവർഷത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളിലൊന്നാണ്. ചരിത്രപരമായി ചില എൽ നിനോ വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയിൽ മഴക്കുറവ് അനുഭവപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും എല്ലാ എൽ നിനോ വർഷങ്ങളും വരൾച്ചയ്ക്ക് കാരണമാകണമെന്നില്ല. ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ താപനില വ്യതിയാനങ്ങളും മറ്റ് അന്തരീക്ഷ ഘടകങ്ങളും കാലവർഷത്തിന്റെ ശക്തിയെ സ്വാധീനിക്കുന്നു.
എൽ നിനോ ശക്തമായാൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആശങ്ക ഉയരുന്ന മേഖലകളിലൊന്ന് കാർഷിക മേഖലയാണ്. മഴയുടെ ലഭ്യതയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വ്യതിയാനങ്ങൾ നെല്ല്, ഗോതമ്പ്, ചോളം, കരിമ്പ് തുടങ്ങിയ വിളകളുടെ ഉൽപ്പാദനത്തെ ബാധിച്ചേക്കാം.
ദീർഘകാല വരൾച്ച മണ്ണിലെ ഈർപ്പം കുറയ്ക്കുകയും ജലസേചനത്തിനുള്ള ആവശ്യകത വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും. മറുവശത്ത് അതിതീവ്ര മഴയും വെള്ളപ്പൊക്കവും കൃഷിയിടങ്ങൾ നശിപ്പിക്കാനും വിളവെടുപ്പ് തടസ്സപ്പെടുത്താനും ഇടയാക്കും.
കാർഷിക ഉൽപ്പാദനം കുറയുന്നത് ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ വില ഉയരുന്നതിനും ഇറക്കുമതിയെ കൂടുതൽ ആശ്രയിക്കേണ്ട സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനും ഇടയാക്കാം. സാമ്പത്തികമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിലെ ജനങ്ങളെയായിരിക്കും ഇത്തരം പ്രതിസന്ധികൾ കൂടുതൽ ബാധിക്കുക.
അസാധാരണമായ ചൂട് മനുഷ്യന്റെ ആരോഗ്യത്തിലും ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാം. ഉഷ്ണതരംഗങ്ങൾ ശക്തമാകുമ്പോൾ നിർജലീകരണം, സൂര്യാഘാതം, ഹൃദയസംബന്ധമായ പ്രശ്നങ്ങൾ, വൃക്കരോഗങ്ങളുടെ സങ്കീർണതകൾ തുടങ്ങിയവയ്ക്കുള്ള സാധ്യത വർധിക്കുന്നു.
പ്രായമായവർ, കുട്ടികൾ, ഗർഭിണികൾ, ദീർഘകാല രോഗങ്ങളുള്ളവർ, തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന തൊഴിലാളികൾ തുടങ്ങിയ വിഭാഗങ്ങളാണ് കൂടുതൽ അപകടസാധ്യത നേരിടുന്നത്.
മഴയുടെയും താപനിലയുടെയും മാറ്റങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഡെങ്കിപ്പനി, മലേറിയ തുടങ്ങിയ കൊതുകുജന്യ രോഗങ്ങളുടെ വ്യാപന സാഹചര്യങ്ങളെയും സ്വാധീനിച്ചേക്കാം. കുടിവെള്ളക്ഷാമം, ജലമലിനീകരണം, ഭക്ഷ്യലഭ്യതയിലെ കുറവ് എന്നിവയും ആരോഗ്യപ്രതിസന്ധികൾ രൂക്ഷമാക്കാം.
എൽ നിനോയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏറ്റവും ആശങ്കാജനകമായ മുന്നറിയിപ്പുകളിലൊന്ന് ഷിക്കാഗോ സർവകലാശാല ആസ്ഥാനമായുള്ള ക്ലൈമറ്റ് ഇംപാക്ട് ലാബിന്റെ പഠനമാണ്. 2026 ജൂൺ മുതൽ 2027 ഫെബ്രുവരി വരെയുള്ള ഒമ്പത് മാസത്തിനിടെ അസാധാരണമായ ചൂടുമൂലം ലോകമെമ്പാടും ഏകദേശം 4,51,000 അധിക മരണങ്ങൾ സംഭവിക്കാമെന്നാണ് ഗവേഷകരുടെ കണക്കുകൂട്ടൽ.
സാധാരണ വർഷങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് അത്യുഷ്ണ ദിനങ്ങളുടെ എണ്ണം 44 ശതമാനം വരെ വർധിക്കാമെന്നും പഠനം വിലയിരുത്തുന്നു. എന്നാൽ ഈ മരണസംഖ്യ ഒരു ശാസ്ത്രീയ പ്രവചനമാണെന്നും ഉറപ്പായും സംഭവിക്കുമെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ച കണക്കല്ലെന്നും ഗവേഷകർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഫലപ്രദമായ മുൻകരുതലുകൾ സ്വീകരിച്ചാൽ പതിനായിരക്കണക്കിന് ജീവനുകൾ രക്ഷിക്കാനാകുമെന്നും അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
ഒക്ടോബർ എട്ടിന് പുറത്തിറക്കിയ ലോക കാലാവസ്ഥാ സംഘടനയുടെ പുതിയ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം 2026 ഡിസംബറോടെ എൽ നിനോ അതിന്റെ പരമാവധി ശക്തിയിലെത്തുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ നിനോ 3.4 മേഖലയിൽ ഒക്ടോബർ മുതൽ ഡിസംബർ വരെയുള്ള ശരാശരി സമുദ്രോപരിതല താപനില സാധാരണയേക്കാൾ 3.7 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് വരെ ഉയരുമെന്നാണ് പ്രവചനം. ഇത് യാഥാർഥ്യമായാൽ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ എൽ നിനോ സംഭവങ്ങളിലൊന്നായിരിക്കും. 2027 ഫെബ്രുവരി വരെ എൽ നിനോ തുടരാനുള്ള സാധ്യത ഏകദേശം 100 ശതമാനമാണെന്നും WMO വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
വരാനിരിക്കുന്ന മാസങ്ങളിൽ കാലാവസ്ഥാ മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും കുടിവെള്ള സംഭരണം, കാർഷിക ആസൂത്രണം, ദുരന്തനിവാരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകുകയും ചെയ്യേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്.
പ്രത്യേകിച്ച് ഉഷ്ണതരംഗങ്ങൾ നേരിടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് സമയബന്ധിതമായ മുന്നറിയിപ്പുകൾ നൽകുക, ശീതീകരണ സൗകര്യങ്ങളുള്ള പൊതുകേന്ദ്രങ്ങൾ സജ്ജീകരിക്കുക, തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നവർക്ക് സംരക്ഷണം ഉറപ്പാക്കുക തുടങ്ങിയ നടപടികൾ ജീവഹാനി കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും.
എൽ നിനോ ഒരു സ്വാഭാവിക കാലാവസ്ഥാ പ്രതിഭാസമാണെങ്കിലും മനുഷ്യപ്രവർത്തനങ്ങൾ മൂലമുള്ള ആഗോളതാപനത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ കൂടുതൽ ഗുരുതരമാകാം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ നിലവിലെ മുന്നറിയിപ്പുകൾ കേവലം കാലാവസ്ഥാ പ്രവചനങ്ങളായി കാണാതെ ആരോഗ്യ, കാർഷിക, സാമ്പത്തിക, ദുരന്തനിവാരണ മേഖലകളിൽ മുൻകൂട്ടിയുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ നടത്താനുള്ള അവസരമായി ഉപയോഗിക്കണമെന്നാണ് ശാസ്ത്രലോകത്തിന്റെ നിർദേശം.
